VALORANT Champions Thượng Hải: T1 và 100 Thieves sống sót ở nhánh thua, châu Mỹ chiếm bốn trong sáu suất

Paper Rex dẫn 9-3 sau hiệp một trên Summit. Họ thắng luôn pistol round của hiệp hai. Đến thời điểm đó, bất kỳ ai đặt cược vào một suất đi tiếp cho đại diện Thái Bình Dương đều đang mỉm cười. Tôi thì không. Tôi ngồi trước màn hình lúc 3 giờ sáng theo giờ Busan, tay cầm cốc cà phê đã nguội từ lâu, và tôi nhớ mình đã nghĩ: đội này sắp thắng một cách khó coi. Mười lăm phút sau, T1 lật ngược thế cờ, khép lại map đấu với tỷ số 13-11 và giành vé vào nhánh thua của VALORANT Champions Thượng Hải. Paper Rex thắng nửa trận. Họ thua cả trận.

Khi khán đài vắng, tôi nghe rõ tiếng phím cơ. Sự thật chỉ lên tiếng khi không gian đủ tĩnh.

Đó là câu chuyện của một đêm thi đấu mà ở đó, các đội thắng không thắng vì họ hay hơn, mà vì đối thủ của họ không biết cách đóng lại một cánh cửa đã mở.

Sân chơi cao nhất và một nhánh đấu không có chỗ cho sai lầm

Champions là giải đấu đỉnh cao nhất trong hệ thống VCT do Riot Games điều hành, nơi các đội tuyển hàng đầu từ Thái Bình Dương, EMEA và châu Mỹ hội tụ. Vòng loại trực tiếp áp dụng thể thức loại kép: nhánh thắng và nhánh thua song song, và điều đó có nghĩa là thất bại không đồng nghĩa với việc bị loại ngay, nhưng nó cũng không cho ai quyền nghỉ ngơi.

Cả hai loạt trận vừa khép lại đều diễn ra theo thể thức BO3, và cả hai đều kéo dài đến map thứ ba. T1 đánh bại Paper Rex 2-1. 100 Thieves đánh bại Nongshim RedForce 2-1. Không đội nào trong bốn đội này cho thấy khả năng kiểm soát loạt trận một cách áp đảo. Đó là một chi tiết nhỏ nhưng đáng để ghi lại: khi thể thức chỉ là BO3, một map đấu tệ hại có thể xóa sổ cả một loạt trận, và một lựa chọn map sai lầm có thể là án tử.

Lịch thi đấu cũng đáng chú ý không kém. Nhánh thắng thi đấu ngày 10 tháng 10 với hai cặp G2 Esports gặp Team Vitality và NRG gặp LOUD. Nhánh thua thi đấu ngày 11 tháng 10. Nghĩa là đội thua ở nhánh thắng chỉ có một ngày để hồi phục, phân tích và chuẩn bị cho một trận đấu mang tính sống còn. Đây là điểm ma sát cố hữu của mọi thể thức loại kép: đội rơi xuống từ trên cao thường không có đủ thời gian để tiếp đất an toàn.

Sau hai lần loại, sáu đội còn lại là T1, 100 Thieves, G2 Esports, Team Vitality, NRG và LOUD. Trong đó, T1 và 100 Thieves đang ở thế chân tường: một thất bại nữa vào ngày 11 tháng 10, và hành trình của họ tại Thượng Hải kết thúc.

T1 thắng nhờ một người, 100 Thieves thắng nhờ một hệ thống

Nhìn vào bảng chỉ số, bức tranh hiện ra rõ hơn nhiều so với tỷ số 2-1 tưởng chừng cân bằng.

Với T1, người hùng là Ham "iZu" Woo-Joo, tuyển thủ đảm nhận vai trò Initiator. Anh kết thúc loạt trận với rating 1.15, 290 ACS và danh hiệu MVP. Nhưng chi tiết đáng chú ý nhất lại nằm ở một chỗ khác: trong map quyết định, iZu là tuyển thủ duy nhất của T1 có chỉ số KDA dương. T1 thắng trận đấu quyết định trong khi bốn người còn lại của họ đều chơi dưới mức trung bình. Đó là hồ sơ của một đội phụ thuộc vào một điểm tựa duy nhất, chứ không phải hồ sơ của một hệ thống vận hành trơn tru.

Một bảng chỉ số kể cho bạn ai bắn giỏi. Nó không kể cho bạn ai đã gánh cả một đội trên lưng.

Và câu chuyện mà T1 có thể đang quên kể là thế này: nếu iZu không tỏa sáng ở map ba, họ đã về nước. Một tuyển thủ Initiator đạt 290 ACS thường có nghĩa là anh ta chơi theo phong cách hung hãn, dùng utility để mở đường và tự mình tham gia vào các pha giao tranh, chứ không phải kiểu chơi thụ động chờ đồng đội. Điều đó tốt khi anh ta đang vào phom. Nhưng nó cũng có nghĩa là cả cấu trúc của T1 đang nghiêng về một phía, và phía đó không phải lúc nào cũng đứng vững.

Điều đáng chú ý là hành trình vòng bảng của T1 được mô tả là không có nhiều chỗ cho sai lầm. Điều đó có nghĩa là họ đã bước vào vòng loại trực tiếp với rất ít dư địa, và việc họ tiếp tục phải chiến đấu ở nhánh thua càng làm tăng áp lực tâm lý lên một đội vốn đã phụ thuộc vào một ngôi sao.

Với 100 Thieves, bức tranh gần như đối lập. Người giành danh hiệu MVP của họ là Matthew "Cryocells" Panganiban, một tuyển thủ Sentinel, vai trò thường được xem là ít hào nhoáng nhất trong đội hình. Anh kết thúc với rating 1.41 và 253 ACS. Một Sentinel đạt mức ACS cao ngất như vậy là dấu hiệu của lối chơi kiểm soát bản đồ và giữ vị trí, nơi người chơi không cần lao lên trước mà chỉ cần đứng đúng chỗ và kết thúc những gì đồng đội đã mở ra.

Bằng chứng rõ nhất nằm ở map quyết định: 100 Thieves hủy diệt Nongshim RedForce với tỷ số 13-1 trên Ascent. Một tỷ số như vậy không phải là may mắn. Nó là kết quả của một kế hoạch trận đấu bị bẻ gãy hoàn toàn về phía đối thủ. Nongshim không thua vì họ kém tay hơn ở từng pha đấu súng; họ thua vì họ bước vào Ascent mà không có câu trả lời nào cho cách 100 Thieves kiểm soát không gian.

Điều thú vị là Ascent xuất hiện trong cả hai loạt trận, nhưng với hai kết cục trái ngược hoàn toàn: Paper Rex thắng map này 13-6, còn Nongshim thua 1-13. Cùng một map, cùng một giải đấu, hai kết quả cách nhau cả một bầu trời. Đối với tôi, đây là dấu hiệu cho thấy Ascent ở Thượng Hải là một map có độ biến động cực cao, phụ thuộc nặng vào khả năng thực thi và mức độ chuẩn bị chiến thuật của từng đội, hơn là một map bị định hình bởi bản cập nhật.

Bể map của giải đấu bao gồm Lotus, Ascent, Split, Sunset và Summit. Đây là một bể map tiêu chuẩn của VCT hiện đại, và việc cả năm map đều xuất hiện chỉ trong hai loạt trận cho thấy các đội đang phải chuẩn bị cho một bề mặt thi đấu rộng hơn bao giờ hết. Ở tình thế ấy, đội nào có khả năng thích ứng nhanh hơn sẽ có lợi thế lớn hơn, bởi không ai có thể là đội mạnh nhất trên cả năm map.

Cần nói thêm rằng nguồn tin không đề cập đến bất kỳ bản cập nhật nào của trò chơi. Điều đó có nghĩa là mọi kết luận về meta, về hướng dịch chuyển của lối chơi hay về việc bản vá ưu ái đội nào, đều chỉ mang tính suy đoán. Ở một giải đấu tầm cỡ Champions, bản cập nhật thường được khóa lại và giữ nguyên trong suốt vòng loại trực tiếp, nên tín hiệu đáng tin cậy nhất mà chúng ta có không phải là meta, mà là khả năng thực thi trên từng map cụ thể.

Còn về Paper Rex, thất bại của họ là một dạng thất bại đặc biệt đau đớn. Dẫn 9-3 sau hiệp một trên Summit, thắng luôn pistol round của hiệp hai, rồi để thua chung cuộc 11-13. Đây là kiểu thắng hiệp nhưng thua map kinh điển, dấu hiệu của việc không thích ứng được trong các pha giao tranh giữa trận, hoặc mất bình tĩnh đúng lúc cần tỉnh táo nhất. Một đội dẫn trước lớn mà không đóng được trận đấu thường không thua ở khâu kỹ năng. Họ thua ở khâu quản lý tâm lý và nhịp độ.

Summit tạo ra bước ngoặt lớn nhất của cả ngày thi đấu. Một đội dẫn 9-3 sau hiệp một rồi để thua là tín hiệu mạnh mẽ về sự mất cân bằng ở hiệp phòng ngự, hoặc về một sự sụp đổ trong khâu thực thi. Tôi nghiêng về khả năng thứ hai. Trong VALORANT, khoảng cách 9-3 không phải là một bức tường thành; nó chỉ là một khoảng đệm, và khoảng đệm nào cũng có thể bị xóa sổ nếu đội dẫn trước bắt đầu chơi để bảo toàn thay vì chơi để kết liễu.

Câu chuyện châu Mỹ thống trị có thể là một ảo ảnh

Đây là chỗ tôi muốn đặt dấu hỏi, và tôi biết mình sẽ bị phản đối.

Cách kể chuyện dễ chịu nhất sau hai loạt trận này là: châu Mỹ đang thống trị, bốn trong sáu đội còn lại đến từ khu vực này, còn Thái Bình Dương và EMEA bị thu hẹp về đúng hạt giống số bốn của họ. Nghe rất hợp lý. Nhưng tôi không chắc nó đúng.

Nhìn vào cấu trúc. Thái Bình Dương còn lại T1, đội hạt giống số bốn. EMEA còn lại Team Vitality, cũng hạt giống số bốn. Khi một khu vực chỉ còn lại hạt giống số bốn của mình ở giai đoạn này, thường có hai cách giải thích: hoặc các hạt giống cao hơn của khu vực đó đã bị loại từ sớm, phản ánh sự yếu kém ở tầng đỉnh; hoặc họ gặp phải một nhánh đấu cực kỳ khắc nghiệt. Nguồn tin không cho tôi đủ dữ liệu để phân biệt hai khả năng này, và tôi sẽ không giả vờ rằng mình biết.

Điều tôi biết là thế này: khi bốn trong sáu đội đến từ một khu vực, rất dễ để biến một hiện tượng nhỏ thành một quy luật lớn. Thể thức BO3 vốn dĩ đã khuếch đại yếu tố may mắn và biến động. Một map đấu tồi, một lựa chọn cấm chọn sai, một pha xử lý cá nhân xuất sắc đúng lúc, bất kỳ yếu tố nào trong số đó cũng có thể xoay chuyển cả một loạt trận. Việc châu Mỹ chiếm đa số có thể phản ánh một lợi thế thực sự về chiều sâu đội hình. Nhưng nó cũng có thể chỉ là kết quả của một lá thăm thuận lợi và một vài khoảnh khắc tỏa sáng đúng lúc.

Tôi đã từng ở trong tình huống này. Những đêm Zoom dạy tôi rằng người hâm mộ không phải khán giả, họ là lý do để trận đấu tồn tại. Và người hâm mộ Thái Bình Dương lúc này đang nhìn vào T1 như nhìn vào chiếc phao cuối cùng. Nếu T1 thua vào ngày 11 tháng 10, cả một khu vực sẽ trắng tay, và cách kể chuyện châu Mỹ thống trị sẽ lập tức biến thành Thái Bình Dương sụp đổ. Cả hai cách kể ấy đều quá đơn giản cho một sự thật phức tạp hơn nhiều.

Bản hợp đồng đắt nhất không nằm trên bảng chuyển nhượng, mà nằm ở chỗ một tuyển thủ dám chọn chính mình trong khoảnh khắc quyết định. iZu đã chọn chính mình trên Summit. Cryocells đã chọn chính mình trên Ascent. Nhưng một lần chọn đúng không tạo nên một khu vực hùng mạnh. Nó chỉ tạo nên một đêm đáng nhớ.

Điều tôi có thể sai

Nếu iZu tiếp tục là người duy nhất gánh vác T1, tôi cho rằng hành trình của họ sẽ kết thúc sớm. Nhưng tôi có thể sai ở đây, và tôi muốn nói rõ điều đó.

Giả sử T1 thực sự có một hệ thống phòng ngự đủ tốt để bù đắp cho việc các tuyển thủ khác chơi dưới mức trung bình. Khi đó, vai trò của iZu không phải là dấu hiệu của sự phụ thuộc, mà là dấu hiệu của một đội biết cách trao đúng công việc cho đúng người. Một số đội vô địch bằng cách để ngôi sao của họ tỏa sáng, trong khi bốn người còn lại làm những việc thầm lặng: giữ vị trí, đặt utility, tạo không gian. Nếu T1 vận hành theo cách đó, thì việc bốn tuyển thủ có KDA âm trong map quyết định không hẳn là thảm họa, nó có thể chỉ là hệ quả của một phân công lao động rõ ràng.

Vậy nên nếu tôi sai, cách tôi sai sẽ là thế này: tôi đã đọc một đội phụ thuộc vào một ngôi sao, trong khi thực tế đó là một đội có cấu trúc phân vai rõ ràng và đang giấu mình sau một lớp áo khiêm tốn. Đó là kiểu sai lầm tôi sẵn sàng nhận, bởi nó thú vị hơn nhiều so với việc đúng một cách nhàm chán.

Phán đoán kèm điều kiện để nó sụp đổ

Ngày 11 tháng 10, T1 sẽ gặp đội thua của cặp NRG gặp LOUD, còn 100 Thieves sẽ gặp đội thua của cặp G2 Esports gặp Team Vitality. Cả bốn đội rơi xuống từ nhánh thắng đều là những tên tuổi lớn hơn nhiều so với hai đội vừa thắng ở nhánh thua.

Tôi cho rằng 100 Thieves có cơ hội tiến xa hơn T1, và lý do không nằm ở tay súng. Nó nằm ở cấu trúc. Một đội có một Sentinel giành MVP và hủy diệt đối thủ 13-1 trên map quyết định là một đội có thể tái lập kế hoạch trận đấu của mình, bất kể đối thủ là ai. Trong khi đó, T1 đang mang theo một câu hỏi chưa có lời đáp: nếu iZu không còn là người tỏa sáng, ai sẽ bước lên?

Và điều kiện để tôi sai rất đơn giản: nếu T1 tìm được một người thứ hai biết gánh vác, một người dám nhận lấy khoảnh khắc quyết định thay vì đẩy nó về phía iZu, thì tất cả những gì tôi vừa viết sẽ trở thành một dự đoán hớ mà tôi phải tự xóa. Nhưng nếu họ vẫn tin rằng một người là đủ để vượt qua một giải đấu được thiết kế để bào mòn bất kỳ điểm tựa đơn lẻ nào, thì hành trình của họ sẽ dừng lại ở đúng nơi nó nên dừng.

Còn tôi, tôi sẽ lại đặt báo thức lúc 3 giờ sáng. Tôi không thuộc về một đội tuyển. Tôi đi theo những câu chuyện mà đội tuyển ấy quên kể. Và đêm nay, câu chuyện bị quên kể là của một đội đã dẫn trước 9-3 rồi để thua, ở một giải đấu mà ở đó, người ta không nhớ ai dẫn trước. Người ta chỉ nhớ ai còn lại.