Brazil và Australia mở màn chu kỳ mới: hai cuộc tái thiết, hai tốc độ

Danh sách 25 cái tên của đội tuyển Australia cho hai trận gặp Brazil được dán lại ở phòng họp đội tại Townsville, và lần đầu sau nhiều năm, tên Mat Ryan không nằm trong đó. Trên tờ danh sách ấy, mười cầu thủ từng dự World Cup bị gạch bỏ, bảy gương mặt chưa một lần khoác áo đội tuyển quốc gia được điền vào. Trong căn phòng cách Brisbane gần 1.400 km về phía bắc, ban huấn luyện của Tony Popovic đã làm điều mà rất ít đội bóng dám làm trước một đối thủ năm lần vô địch thế giới: thay gần một nửa bộ khung ngay ở trận ra quân đầu tiên của chu kỳ mới. Cùng thời điểm, phía bên kia đường biên, Carlo Ancelotti mang sang Australia một tập thể Brazil chỉ giữ lại chín cái tên từ chiến dịch World Cup. Hai đội gặp nhau trong cùng một loạt trận, nhưng di chuyển ở hai tốc độ khác nhau. Đó là lý do tôi đọc bản tin này chậm hơn thường lệ. Không phải vì trận đấu, mà vì cách hai liên đoàn sắp xếp lại con người của mình. Loạt trận gồm hai trận giao hữu trên đất Australia: trận đầu tại Townsville, trận thứ hai tại Brisbane. Đây là lần ra quân đầu tiên của cả Brazil và Australia kể từ khi chiến dịch World Cup khép lại vào tháng Bảy. Brazil rời giải sau thất bại ở vòng 1/8 trước Na Uy, kết quả mà truyền thông trong nước mô tả như một cú sốc. Australia dừng bước sớm hơn, ngay ở vòng đấu loại trực tiếp đầu tiên. Với Australia, cột mốc thật nằm ở tháng Một và tháng Hai, khi Asian Cup diễn ra. Mọi thứ trong loạt trận này chỉ là bước chuẩn bị cho giải đấu đó. Với Brazil, không có cột mốc nào gần như vậy, và chính khoảng trống ấy tạo ra một loại áp lực khác: mọi trận giao hữu đều bị đọc như bản cáo trạng hoặc bản ân xá. Sau loạt trận tại Australia, Brazil còn đá giao hữu với Ấn Độ tại Kolkata vào ngày 3 tháng 10. Đây là chi tiết dễ bị bỏ qua giữa những bản tin chuyển nhượng, nhưng nó cho thấy liên đoàn Brazil đang xếp lịch theo cả hai trục: chuyên môn và thị trường. Cần nói ngay một điều về nguồn. Bản phân tích tôi có trong tay không nêu tên cơ quan đăng tải, không ghi năm cụ thể của hai trận giao hữu, và phần lớn thông tin không có nguồn đối chiếu độc lập. Trong nghề này, đó là dấu hiệu phải khoanh vùng trước khi trích dẫn. Những gì xác minh được thì dùng: danh sách triệu tập, số lượng cầu thủ bị loại, lịch thi đấu. Những mảnh ghép rời rạc như chuyện Manchester United rao bán một phần sân Old Trafford thì để riêng một ngăn. Bắt đầu từ Brazil, vì cách họ xây lại dễ bị đọc sai hơn. Ancelotti giữ lại chín cầu thủ từng dự World Cup. Trong nhóm đó có Marquinhos, Gabriel Magalhaes, Bruno Guimaraes, Vinicius Junior và Raphinha. Ông gọi trở lại Joao Pedro và Estevao. Nhưng phần đáng chú ý nhất nằm ở lớp ít được nhắc tới: Pedro Morisco ở vị trí thủ môn, rồi Otavio, Mauro Junior, Breno Bidon và Gabriel Bontempo ở tuyến giữa. Đọc theo cách của người làm nghề ghi chép, đây không phải một cuộc cách mạng lối chơi. Một huấn luyện viên giữ nguyên nhóm tấn công ngôi sao nhưng thay lớp thủ môn dự phòng, trung vệ dự phòng và tiền vệ trụ đang làm một việc khác: ông kiểm kê lại xương sống. Nhóm cầu thủ quyết định trận đấu vẫn nguyên vẹn, còn nhóm cầu thủ quyết định mùa giải thì bị thay. Kết quả giao hữu không trả lời được câu hỏi đó, nhưng danh sách triệu tập thì có. Ở lò Levante, tôi học cách nhìn một cậu bé đá bóng ba tiếng chỉ để hoàn thiện nhịp chạm. Những buổi tập như thế dạy tôi rằng chất lượng của một đội không nằm ở người ghi bàn, mà ở người giữ cho cấu trúc không sụp khi tuyến trên mất bóng. Brazil đang kiểm tra đúng chỗ ấy. Bruno Guimaraes nói: "Things haven't been great recently." Đó là câu thừa nhận hiếm hoi từ một thủ lĩnh tinh thần của đội bóng năm lần vô địch thế giới. Đội tuyển Brazil vốn rất ít khi nói ra sự thật về chính mình. Việc anh nói ra ở thời điểm này cho thấy phòng thay đồ đã được thông báo trước về một chu kỳ khó, thay vì tiếp tục giả vờ rằng mọi thứ vẫn ổn. Tôi ghi tên từng cầu thủ trẻ vào sổ; mười năm sau, chúng là bản đồ một thế hệ. Tôi theo dõi Estevao và Joao Pedro theo cách đó từ nhiều năm, và tôi biết một điều: áp lực lớn nhất lên họ không đến từ hàng thủ Australia, mà từ kỳ vọng rằng họ phải sửa ngay một chu kỳ thất bại. Chuyển sang Australia. Popovic làm ngược lại Ancelotti ở đúng một điểm quan trọng: ông đổi cả nhóm quyết định trận đấu. Mười cầu thủ dự World Cup bị loại, trong đó có đội trưởng Mat Ryan. Bảy cầu thủ chưa từng có lần khoác áo đội tuyển quốc gia được gọi vào danh sách 25 người. Với một đội bóng đứng ở tầng hai thế giới và nhắm tới Asian Cup vào tháng Một, đây là quyết định mang tính tổ chức nhiều hơn là cảm xúc: thay lớp lãnh đạo trước khi vòng loại và giải châu lục buộc phải thay. Jackson Irvine, người có thể đeo băng đội trưởng thay Ryan, phát biểu theo hướng tích cực về quá trình chuyển giao. Nhưng sự tích cực của một cầu thủ lớn tuổi không trả lời được câu hỏi mà truyền thông Australia sẽ hỏi nếu đội bóng mới thủng lưới ở phút 20 tại Townsville: ai chịu trách nhiệm? Có một chi tiết khác ít liên quan tới chiến thuật nhưng ảnh hưởng trực tiếp tới bầu không khí. Cristian Volpato bị phạt sau khi dương tính với cocaine. Chưa có thông tin về hình thức xử lý tiếp theo. Với một cầu thủ trẻ đang ở giai đoạn cần tích lũy số lần ra sân, đây là tổn thất kép: mất thời gian và mất hình ảnh. Mohamed Toure, tiền đạo của Norwich City, rút lui vì chấn thương. Đây là kiểu hao hụt mà một đội đang tái thiết chịu ít thiệt hại về chuyên môn nhưng chịu nhiều hơn về kế hoạch: một suất thử nghiệm bị trả lại giữa lúc danh sách đã chốt. Bản hợp đồng đầu tiên của cầu thủ trẻ kết thúc bằng một câu hỏi: giờ xe cuối về tỉnh. Trong bóng đá quốc gia, phiên bản của câu hỏi ấy là: sau hai trận này, ai còn được gọi lại. Đó mới là thứ mà bảy cầu thủ chưa có cap của Australia đang thực sự thi đấu vì. Về trận gặp Ấn Độ tại Kolkata, lịch thi đấu này có ý nghĩa kép. Brazil đá ở Nam Á, trước một thị trường bóng đá đông dân, trong một trận giao hữu không mang tính cạnh tranh cao. Với liên đoàn, đó là doanh thu và độ phủ. Với cầu thủ, đó là một buổi kiểm tra thể lực cộng thêm giữa mùa giải châu Âu. Cuối cùng, chuyện Manchester United rao bán một phần Old Trafford. Không có người mua, không có số tiền, không có mục đích được nêu. Nó nằm lạc trong câu chuyện này như một mẩu bảng tin bị ghép nhầm, và người đọc cẩn thận nên đặt nó sang một ngăn riêng. Cách đọc phổ biến nhất, và cũng sai nhất, là lấy kết quả hai trận giao hữu ở Townsville và Brisbane làm thước đo cho chất lượng của hai cuộc tái thiết. Giao hữu quốc tế không đo kết quả. Nó đo lựa chọn. Ai được đá chính, ai vào sân phút 70, ai bị giữ trên ghế suốt cả hai trận, ai được giao đá phạt — đó mới là dữ liệu thật. Tỷ số thì đã có trọng tài lo. Một điểm phản trực giác khác: việc Australia loại mười cầu thủ dự World Cup trông dũng cảm, nhưng trên thực tế đây là quyết định rủi ro thấp. Khi một chu kỳ World Cup đã khép lại và không có trận vòng loại nào trong ba tuần tới, chi phí của việc thay người gần như bằng không. Phần khó không nằm ở chỗ loại ai, mà ở chỗ chọn đúng bảy người thay thế. Một danh sách triệu tập không chứng minh được điều đó. Chỉ có thời gian và số phút thi đấu mới làm được. Với Brazil, câu chuyện khủng hoảng sau cú sốc trước Na Uy đang bị đẩy nhanh hơn tốc độ thật của nó. Chín cầu thủ World Cup được giữ lại nghĩa là Ancelotti vẫn có đủ trục để không sụp trong hai trận giao hữu. Ông đang kiểm tra phần còn lại của giá đỡ, không phải thay cả giá đỡ. Và một lưu ý nghề nghiệp tôi luôn giữ: khi một bản tin không nêu nguồn, không ghi năm, lại kèm một chi tiết thương mại rời rạc như Old Trafford, thì xác suất có lỗi tổng hợp là khá cao. Những mẩu như vậy không được đưa vào phân tích chính. Ba tín hiệu nội bộ cần theo dõi trong hai trận tới: đội hình xuất phát ở Townsville, người đeo băng đội trưởng Australia, và quyết định tiếp theo của liên đoàn Australia về Volpato. Kết quả trận đấu sẽ qua nhanh; ba dữ kiện này thì ở lại suốt chu kỳ.