Catherine Breed và 900 dặm đại dương: Khi nỗi sợ hãi thành tri kỷ

Thái Bình Dương lúc năm giờ sáng không có màu sắc. Nó chỉ là một mảng xám lặng im, nhấp nhô theo nhịp thở của con tàu hộ tống. Catherine Breed quẫy chân, nhoài người xuống làn nước đang co rút vì lạnh. Cô không phải đang dự giải đấu chính thức, không có đồng hồ bấm giờ, không có khán đài cổ vũ. Cô đang đối thoại trực tiếp với nỗi sợ hãi của mình trước mỗi lần bơi, và điều đó, một cách nghịch lý, lại là thứ duy nhất giúp cô tiến về phía trước trong hành trình 900 dặm dọc bờ biển California, kéo dài từ vùng biên giới Oregon cho tới mũi đất Mexico. (112) Breed gọi đây là chuyến thám hiểm, không phải một cuộc đua. Mục tiêu của cô không nằm trên bảng xếp hạng mà nằm ở thông điệp: bảo tồn đại dương. Cơ thể cô là một bài diễn thuyết sống được viết bằng từng nhịp sải tay. Tính tới thời điểm hiện tại, người phụ nữ này đã bơi được khoảng 450 dặm, vượt qua mốc nửa chặng đường gần 20 dặm. Nhóm hỗ trợ cập nhật rằng cô đang vượt lịch trình ban đầu một tuần, một con số khiến người ta vừa ngưỡng mộ vừa đặt câu hỏi liệu đây là dấu hiệu của sức bền hay là sự nôn nóng. (113) Để hiểu 900 dặm nghĩa là gì, phải tạm gác lại những thước đo trong hồ bơi. Không có cú lặn bứt tốc, không có quay đầu chạm tường, không có những phép đo thời gian từng cự ly 50 hay 100 mét. Bơi marathon nơi biển khơi giống một bài toán quản trị thể lực hơn là tối ưu hóa cơ học. Chiến thuật của Breed, như phân tích từ các dữ liệu ghi nhận được, xoay quanh việc giữ vị trí cách bờ bốn dặm. Khoảng cách này là một sự đánh đổi được tính toán kỹ lưỡng: giúp cô tránh khỏi vùng sóng vỗ bạc đầu, tránh những rặng đá ngầm và rong biển trôi dạt, nhưng đồng thời đẩy cô vào vùng nước sâu - nơi cư trú quen thuộc của cá mập trắng. Mỗi ngày trong suốt hành trình, cô phải đối mặt với những đợt sóng cao tới bảy feet trong những ngày xấu, trong khi những ngày đẹp trời, mặt nước phẳng lặng như một tấm kính đen. (133) Nhịp thở là thứ khó đào tạo nhất ở môi trường này. Kinh nghiệm theo dõi các cuộc bơi bền đường dài của tôi cho thấy, một kình ngư phải dùng thở lưỡng diện - hít thở đều hai bên - để thích ứng với hướng sóng tấn công liên tục thay đổi. Không có thông tin cụ thể về nhịp thở của Breed, nhưng với kỷ lục về thời lượng một ngày ở dưới nước, kỹ thuật thở lưỡng diện gần như là bắt buộc để tránh lệch vai và mất định hướng dưới những con sóng tấn công. Việc bơi cách bờ bốn dặm cũng đồng nghĩa việc cô đặt niềm tin tuyệt đối vào hệ thống hai tàu hộ tống. Những con tàu này đóng vai trò là trạm tiếp tế di động, là người dẫn đường và là lưới an toàn nổi duy nhất giữa đại dương bao la. (131) Nhưng nếu chỉ nhìn vào con số “vượt lịch trình một tuần” thì sẽ bỏ lỡ một câu chuyện phản trực giác sâu hơn. Bước vào cuộc chạy đua tiếp sức này, tôi nhận ra rằng việc Breed vượt trước lịch trình có thể là một con dao hai lưỡi. Trong một hành trình kéo dài nhiều tháng như thế này, việc vượt trước thời hạn ở giữa chặng đường thường là tín hiệu của một cơ thể đang bị đốt cháy hoặc là một nỗ lực bù đắp sự thiếu hụt trong những ngày xấu. Chưa có lời giải thích nào cho thấy cơ thể cô phục hồi ra sao sau hơn 700 giờ ngâm mình trong nước mặn. Vết loét do nước biển, đau vai, hạ thân nhiệt - tất cả đều là những kẻ thù thầm lặng đang chờ đợi ngay khi cô thả lỏng một nhịp. (129) Thách thức có lẽ không nằm ở thể lực, mà nằm ở cách cô đối phó với những ngày yếu đuối nhất. Breed thẳng thắn thừa nhận cô cảm thấy sợ hãi mỗi ngày trong suốt cuộc hành trình, đôi khi chuyển thành kinh hoàng. Cô miêu tả những ngày tồi tệ nhất bằng cụm từ “thiếu động lực và sợ hãi”. Điều khiến cô sải tay tiếp theo không phải là sự tự tin, mà là một triết lý rất riêng: sự cống hiến và kiên trì quan trọng hơn sự tự tin. Chính triết lý này đã đưa một người phụ nữ không tên tuổi lớn thành khuôn mặt của một chiến dịch bảo tồn, và khiến cô được xếp ngang hàng với những Ross Edgley hay Diana Nyad trong dòng chảy những cuộc bơi đại dương cực hạn. (124) Người ta thường quá tập trung vào những ngôi sao ở hồ bơi, những người chiến thắng huy chương, mà quên mất rằng một trong những sự kiện thể thao thuần túy nhất lại đang diễn ra không có khán giả. Nếu so sánh vị trí của Breed trong bản đồ bơi đường dài thế giới, chỉ có vài cái tên để đối chiếu. Ross Edgley đã bơi vòng quanh nước Anh dài 1.780 dặm trong 157 ngày. Diana Nyad vượt 110 dặm Cuba-Florida với lồng chống cá mập. Breed, với chặng đường 900 dặm và cam kết bảo tồn đại dương, đang tạo ra một cú bứt phá cho thể loại này. Cô không tranh giành huy chương, cô viết nên câu chuyện của những kẻ lãng quên giữa đại dương. (125) Nhưng có một điểm mù mà các thước đo thể thao truyền thống không thể phủ kín: nơi Breed đang bơi vào thời điểm này là “Tam giác đỏ” nổi tiếng, vùng biển giữa Bodega Bay, quần đảo Farallon và Point Año Nuevo - một trong những nơi có mật độ cá mập trắng lớn nhất hành tinh. Tháng Mười đang cận kề, mang theo nước lạnh và những cơn sóng dữ hơn. Breed gọi đoạn cuối cùng ở bờ biển Big Sur là “thử thách thực sự lớn”. Người hâm mộ thường nói về kỷ lục, nhưng với cô, mỗi ngày bơi đều giống như một bản giao hưởng được viết bằng mồ hôi và nỗi sợ, trong đó chính những khoảng lặng giữa hai lần hít thở là những nốt nhạc đọng lại trong tâm trí. (125) Có một điều kỳ lạ khi đọc phân tích kỹ thuật sâu về chuyến bơi này. Các nhà phân tích thiếu dữ liệu về nhịp sải tay, lực đập chân hay tần suất nạp năng lượng. Bởi vì nghệ thuật của cuộc bơi này không nằm ở những con số đo đạc được trong phòng thí nghiệm, mà nằm ở khả năng lắng nghe tiếng kêu của chính cơ thể mình. Khi cô trả lời phóng viên rằng mình đang “mệt nhưng hạnh phúc”, đó không phải là một câu nói xã giao. Đó là minh chứng cho một cơ chế tâm lý đã được rèn luyện đến độ sắc bén, nơi mà sự cống hiến không cần đến sự xác nhận từ bên ngoài. (123) Khi màn đêm buông xuống trên bờ biển Big Sur, cơn gió lạnh bắt đầu len lỏi vào giữa các kẽ đá. Catherine Breed không biết mình có thể hoàn thành giấc mơ 900 dặm hay không. Nhưng cô đã ghi tên mình vào danh sách hiếm hoi những con người từng biến nỗi sợ thành nhịp bơi. Và trong khoảnh khắc giữa đại dương vô định ấy, cô hiểu ra một điều: những kỷ lục thực sự không bao giờ nằm ở bảng tỉ số, mà nằm ở cách ta lắng nghe cơ thể mình giữa tiếng sóng vỗ đêm ngày. (88)